چرا ترامپ دست روی خودروسازی ایران گذاشت؟


خودروسازی در دور قبلی تحریم ها جزو اولویت های آخر (برای تحریم شدن) بود، این بار آمریکایی ها این صنعت استراتژیک ایران را در سر لیست تحریم ها قرار دادند تا نشان دهند برای تضعیف آن خواب های بدی دیده اند.

چرا ترامپ دست روی خودروسازی ایران گذاشت؟

میس دم – شامگاه هجدهم اردیبهشت ماه امسال، ایالات متحده آمریکا رسما و با اعلام دونالد ترامپ رییس جمهوری این کشور از برجام خارج شد تا ابرهای سیاه تحریم آماده بازگشت به ایران شوند.

در حالی که خودروسازی در دور قبلی تحریم ها جزو اولویت های آخر (برای تحریم شدن) بود، این بار آمریکایی ها این صنعت استراتژیک ایران را در سر لیست تحریم ها قرار دادند تا نشان دهند برای تضعیف آن خواب های بدی دیده اند. 

بر این اساس، صنعت خودرو ایران در اواسط مرداد ماه امسال مشمول تحریم های آمریکا خواهد شد و این موضوع آغاز دردسرهای جدید برای دومین صنعت بزرگ کشور است.

اما چرا آمریکایی ها دست روی خودروسازی ایران گذاشته و به تحریم آن کمر بسته اند؟ از دو منظر می توان به این پرسش پاسخ داد. اول اینکه خودروسازی در ایران مانند دیگر کشورها، صنایع بسیار دیگری را از جمله قطعه سازی و فولاد و مواد پلاستیکی و پلیمری را ساپورت می کند و هرچه صنعت خودرو قوی تر باشد، آنها هم فروش و درآمد بیشتری خواهند داشت و بالعکس. 

از طرفی، خودروسازی و صنایع پیرو آن، اشتغال قابل توجهی را به خود اختصاص داده اند و بنابراین تضعیف آنها به هر شکل، می تواند به از بین رفتن شغل و آغاز موجی شدید از بیکاری بیانجامد. این هشدار البته در مورد صنایع غیر دولتی (مانند قطعه سازی) که ابایی از تعدیل نیرو ندارند، جدی تر است و حتی در دوره قبلی تحریم ها نیز شاهد این اتفاق (بیکاری کارگران) بودیم.

نکته دوم اینجاست که پس از توافق هسته ای و برجام، بیشترین مشارکت ها و اعلام سرمایه گذاری های خارجی، مختص صنعت خودرو بود و بنابراین آمریکایی ها چون این بار اقتصاد ایران را جدی تر از گذشته هدف گرفته اند، خودروسازی را سیبل کرده اند تا مانع ورود سرمایه به این صنعت شوند.

چرا ترامپ دست روی خودروسازی ایران گذاشت؟

 به هر حال خودروسازی ایران نقش قابل توجهی در تولید ناخالص ملی و همچنین رشد اقتصادی دارد و طبعا ضربه خوردن آن می تواند پایه های تولید و اقتصاد داخلی را به شدت بلرزاند. 

در این شرایط طبیعی است که آمریکایی ها ماشه خود را به سمت خودروسازی بگیرند،زیرا با زخمی کردن آن، اولا بخشی از اشتغال کشور را به خطر می اندازند و ثانیا راه تولید و البته بهبود کیفیت و توسعه این صنعت را بند می آورند.

 اتفاقا همین چند وقت پیش بود که یکی از مدیران ارشد خودروسازی کشور تاکید کرد صنعت خودرو برای دشمنان صنعتی مهم و راهبردی است و آنها برای متوقف کردنش برنامه ریزی کرده اند. این اظهارنظر نشان می دهد مسوولان خودروسازی کشور نیز به خطر بزرگی که دومین صنعت بزرگ ایران را از ناحیه بازگشت تحریم ها تهدید می کند، واقف هستند.

 این وقوف البته در گذشته نیز قطعا وجود داشته و از همین رو برای خیلی ها محل پرسش است که چرا تضامین لازم از خودروسازان خارجی برای ماندن در ایران در صورت تحریم دوباره، گرفته نشده است.

چرا ترامپ دست روی خودروسازی ایران گذاشت؟

هرچه هست، با توجه به خروج آمریکا از برجام و بازگشت تحریم های صنعت خودرو از تابستان، خودروسازان خارجی یک به یک در صف خروج قرار گرفته اند و در این بین، پژوسیتروئن بیش از بقیه عجله دارد.

 شاید این پرسش پیش بیاید که پژوسیتروئن چرا به دنبال خروج از ایران با وجود سرمایه گذاری است. در پاسخ به این پرسش کافی است به این نکته توجه شود که پژوسیتروئن با تهدیدات سختی از سوی آمریکا مواجه شده، به نحوی که اگر بدون مجوز این کشور در ایران بماند، با محدودیت های شدید بانکی مواجه و حتی شرکت های قطعه ساز مرتبط با این گروه خودروسازی نیز با مشکلات بزرگی مواجه خواهند شد.

در واقع با وجود آنکه پژوسیتروئن در بازار آمریکا حضور ندارد، اما دولت ترامپ از مسیرهای دیگری فشار را روی این گروه خودروسازی گذاشته و اتفاقا جواب هم گرفته است.